Huiszwam is de meest schadelijke vochtgerelateerde aantasting die een woning kan treffen. Anders dan gewone schimmel blijft hij niet aan de oppervlakte, maar verplaatst hij zich door metselwerk en vreet hij houtconstructie van binnenuit op. Hieronder leest u waaraan u hem herkent en waarom uitstel hier duurder uitpakt dan bij welk ander vochtprobleem ook.
In het beginstadium ziet u witte, katoenachtige draden die zich als een web over hout of metselwerk uitspreiden. Later vormt zich een grijzig, vliesachtig tapijt en in een gevorderd stadium een pannenkoekvormig vruchtlichaam met een roestbruin midden en een witte rand. Dat bruin zijn de sporen, en die kunnen als een fijn oranjebruin poeder op de vloer eronder liggen. Het aangetaste hout krimpt en scheurt in rechthoekige blokjes, verkleurt donkerbruin en verkruimelt tussen de vingers. Klop op een verdachte plint of balk: klinkt hij hol, dan is er binnenin al veel weg.
Huiszwam groeit graag in het donker, onder vloeren, achter lambrisering en in kruipruimtes, en is daardoor vaak al ver gevorderd voordat iemand hem ziet. Een uitgesproken paddenstoelachtige, licht zoete geur in een kelder, een berging of een kamer met een houten vloer is daarom een signaal dat serieuze aandacht verdient, ook als er niets te zien is. Ruikt u dat, kijk dan onder de vloer of laat iemand kijken.
Twee dingen, en beide maken huiszwam veel ernstiger. Ten eerste eet gewone schimmel niet: die leeft op het oppervlak, op stof, verf en behang, en verdwijnt als u hem wegneemt en de ruimte droog houdt. Huiszwam verteert de cellulose in hout en maakt dat hout structureel waardeloos. Ten tweede blijft gewone schimmel waar het nat is, terwijl huiszwam zelf vocht transporteert via strengen die dwars door metselwerk groeien. Daardoor kan hij droog hout meters verderop bereiken en aantasten. Een aantasting die in de kelder begint, kan zo bij de vloerbalken van de begane grond uitkomen.
Bij vermoeden van huiszwam telt snelheid echt. Dit is het enige vochtprobleem waarbij een paar maanden uitstel het bedrag kan verveelvoudigen, omdat de aantasting zich in die tijd door de constructie verplaatst en er dus meer hout vervangen moet worden. Ga er ook niet zelf met een middel op af: oppervlakkig behandelen doodt wat u ziet en laat het mycelium in de muur intact. Laat het vaststellen door iemand die huiszwam kent, en vraag om een inspectie van het omliggende houtwerk en niet alleen van de zichtbare plek.
In grote lijnen altijd in dezelfde volgorde. Eerst wordt de vochtbron weggenomen, want zonder vocht overleeft de zwam niet en is elke andere ingreep zinloos. Daarna wordt al het aangetaste hout verwijderd, en met een ruime marge voorbij de zichtbare aantasting. Het omliggende metselwerk wordt behandeld om het mycelium te doden dat in de voegen zit, soms door te branden en soms met een product. Vervolgens wordt de constructie hersteld met verduurzaamd hout, en waar mogelijk wordt zo gebouwd dat hout niet meer direct tegen metselwerk aanligt. Tot slot hoort er een controle na verloop van tijd bij. De vochtbron vinden is dus stap één; welke dat kan zijn leest u bij de oorzaken van vocht in huis.
Op donkere, slecht geventileerde plekken waar hout langdurig vochtig blijft. In Belgische woningen zijn dat vooral kruipruimtes, kelders, de koppen van vloerbalken die in een vochtige buitenmuur zijn ingemetseld, ruimtes onder een houten trap en hout achter lambrisering. Oudere woningen zonder waterkerende laag lopen meer risico, en een woning die lange tijd leeg en onverwarmd heeft gestaan ook.
Het grootste risico is bouwkundig en niet medisch: aangetaste vloerbalken en trappen verliezen hun draagkracht, en dat is wat huiszwam echt gevaarlijk maakt. De zwam geeft wel sporen af en die kunnen bij gevoelige mensen luchtwegklachten uitlokken, zoals sporen van andere schimmels dat ook doen. Hebt u daar zorgen over in uw eigen situatie, bespreek dat met uw huisarts; wij kunnen daar geen uitspraak over doen.
Alleen als de vochtbron niet is weggenomen, en dat is precies waarom die eerste stap zo zwaar weegt. Sporen van huiszwam zijn in vrijwel elk gebouw aanwezig zonder ooit problemen te geven, want ze hebben aanhoudend vochtig hout nodig om te kiemen. Blijft het hout droog, dan gebeurt er niets. Vraag bij de offerte daarom uitdrukkelijk hoe de vochtbron wordt aangepakt en welke nacontrole erbij hoort, en wees kritisch op een aanbod dat alleen over het hout gaat.
Ziet of ruikt u iets dat op huiszwam wijst, wacht dan niet tot het volgende seizoen. De meeste specialisten komen gratis kijken en kunnen op het oog al veel uitsluiten, en bij twijfel nemen ze een staal mee. Bekijk de specialisten in schimmel en huiszwam en vraag gratis vier offertes aan.
Om u beter en persoonlijker te helpen, analyseren we het websiteverkeer. Hiermee kunnen we content en advertenties personaliseren en functies voor social media bieden. Deze gegevens worden gedeeld met onze partners en zij kunnen dit aanvullen met informatie die u eerder aan hen hebt verstrekt.
