Kan iemand zijn eigen zaken niet meer beheren, dan kan de vrederechter een bewindvoerder aanstellen. Die beheert dan de goederen, en soms ook beslissingen over de persoon zelf. Op deze pagina leest u wie bewindvoering kan aanvragen, hoe u dat doet bij het vredegerecht, wat een vertrouwenspersoon doet, wat de nadelen zijn en hoe u het kunt voorkomen.
Een bewindvoerder is iemand die door de vrederechter is aangesteld om de belangen te behartigen van een persoon die dat zelf niet meer kan. Dat kan gaan om iemand met dementie, een zware hersenaandoening, een verstandelijke beperking of een ernstige psychische aandoening.
Het uitgangspunt is bescherming op maat. De rechter neemt niet meer bevoegdheden weg dan nodig is en houdt zoveel mogelijk rekening met wat de betrokkene zelf nog kan en wil.
Dit gaat over het vermogen: rekeningen, inkomsten, facturen, een woning, beleggingen. De bewindvoerder beheert wat de rechter heeft aangeduid en legt daar verantwoording over af.
Dit gaat over persoonlijke beslissingen, bijvoorbeeld over de verblijfplaats of over zorg. Deze vorm wordt terughoudender toegepast dan het bewind over de goederen.
De betrokkene zelf, een familielid of iemand anders die belang heeft bij de bescherming kan een verzoek indienen bij de vrederechter van de plaats waar de betrokkene woont. Ook de procureur des Konings kan dat.
U vraagt bewindvoering aan met een verzoekschrift aan de vrederechter van de plaats waar de betrokkene verblijft. Daarin staat onder meer wie beschermd moet worden en waarom, en hoe het sociale netwerk van die persoon eruitziet. U kunt er ook in voorstellen wie bewindvoerder wordt, wie als vertrouwenspersoon optreedt en hoe ver de bescherming moet gaan.
Griffierechten betaalt u niet voor een verzoek tot aanstelling van een bewindvoerder. U kunt zich bij het opstellen van het verzoekschrift laten bijstaan door een advocaat, maar dat is niet verplicht.
Bij het verzoekschrift voegt u een omstandige geneeskundige verklaring. Dat is een medisch attest waarin een arts de gezondheidstoestand van de betrokkene beschrijft en wat die betekent voor zijn vermogen om zelf zijn belangen te behartigen. De verklaring moet recent zijn. Vraag bij het vredegerecht na welk model het gebruikt en hoe oud de verklaring maximaal mag zijn.
Na het verzoek nodigt de vrederechter de betrokkene uit en hoort die persoon, in principe persoonlijk. Waar nodig gebeurt dat op de plaats waar hij of zij verblijft. Ook naaste familie kan gehoord worden.
Daarna beslist de rechter of er bescherming nodig is, welke handelingen eronder vallen en wie bewindvoerder wordt. De voorkeur gaat vaak uit naar een naaste, zoals een partner, een kind of een ouder. Is er geen geschikte naaste of is er onenigheid in de familie, dan stelt de rechter een professionele bewindvoerder aan, meestal een advocaat.
Zorg dat de familie het vooraf eens is over wie bewindvoerder wordt. Is er discussie tussen kinderen onderling, dan kiest de vrederechter doorgaans voor een externe professional. Dat is een verstandige keuze om conflicten te vermijden, maar het brengt wel kosten met zich mee die anders niet nodig waren.
Naast de bewindvoerder kan de vrederechter een of meer vertrouwenspersonen aanstellen. Dat is niet verplicht. In het verzoekschrift kunt u iemand voorstellen.
De vertrouwenspersoon ondersteunt de beschermde persoon, houdt zoveel mogelijk contact met hem en overlegt geregeld met de bewindvoerder. Hij ontvangt alle verslagen over het bewind en wordt op de hoogte gehouden van wat de bewindvoerder doet. Zelf beslissen of handelen in naam van de beschermde persoon kan hij niet. Merkt hij dat het bewind niet goed verloopt, dan kan hij dat aankaarten bij de vrederechter.
De bewindvoerder handelt in het belang van de beschermde persoon en betrekt die zoveel mogelijk bij de beslissingen. In de praktijk gaat het om het beheren van rekeningen en inkomsten, het betalen van facturen, het regelen van administratie en het beheren van bezittingen.
Voor ingrijpende handelingen, zoals het verkopen van een woning, heeft de bewindvoerder een aparte machtiging van de vrederechter nodig. Daarnaast legt hij periodiek verslag af aan de rechter.
Een familiale bewindvoerder doet dat in de regel kosteloos. Een professionele bewindvoerder krijgt een vergoeding die door de vrederechter wordt bepaald en die uit het vermogen van de beschermde persoon wordt betaald. Voor het verzoekschrift zelf betaalt u geen griffierechten. Wel betaalt u de arts voor de geneeskundige verklaring, en een advocaat als u zich laat bijstaan.
Ja. Het bewind eindigt bij overlijden, bij het verstrijken van de termijn die de rechter heeft bepaald, of wanneer de vrederechter beslist dat de bescherming niet langer nodig is. Verbetert de toestand, dan kan de beschermde persoon of een andere belanghebbende met een verzoekschrift vragen om het bewind op te heffen of te beperken. Daarbij hoort een omstandige geneeskundige verklaring van hoogstens 15 dagen oud, waaruit blijkt dat de persoon weer zelf zijn zaken kan behartigen.
Bent u het niet eens met de aangestelde bewindvoerder of met de manier waarop die zijn taak invult, dan kunt u dat aankaarten bij de vrederechter en om vervanging vragen.
Bewindvoering beschermt, maar het heeft ook een keerzijde die goed is om vooraf te kennen.
Wie dat wil vermijden, kan een zorgvolmacht opstellen zolang hij nog wilsbekwaam is. Daarover gaat de volgende sectie.
Met een zorgvolmacht, ook wel buitengerechtelijke bescherming genoemd, duidt u zelf aan wie uw zaken mag behartigen wanneer u dat later niet meer kunt. U legt vooraf vast wie het doet en wat die persoon wel en niet mag.
Voorwaarde is dat u die volmacht opstelt op een moment dat u nog wilsbekwaam bent. Wacht u te lang, dan is de gerechtelijke weg de enige mogelijkheid. Laat u hierover adviseren door een advocaat of een notaris.
Een zorgvolmacht regelt u zelf op voorhand, terwijl u nog wilsbekwaam bent. Bewindvoering wordt opgelegd door de vrederechter wanneer die voorzorg er niet is en bescherming toch nodig blijkt.
Ja. Men spreekt dan van een familiale bewindvoerder, en dat heeft vaak de voorkeur van de rechter. Een partner, kind of ouder kent de situatie het best. Is er conflict in de familie of ontbreekt een geschikte kandidaat, dan wordt een professional aangesteld.
Nee. De rechter bepaalt precies welke handelingen onder het bewind vallen. Alles wat daar niet in staat, mag de betrokkene zelf blijven doen. Het uitgangspunt is bescherming op maat, niet een volledige overname.
Dat verschilt per vredegerecht en per situatie. Er moet een geneeskundige verklaring zijn en de betrokkene wordt gehoord, wat tijd vraagt. In dringende gevallen kan de rechter voorlopige maatregelen nemen.
Zo heette een bewindvoerder in de regeling van voor 1 september 2014. Sindsdien spreekt de wet van gerechtelijke bescherming en bewindvoering, maar de oude term wordt nog vaak gebruikt. Los daarvan kan de vrederechter in dringende gevallen tijdens de procedure al voorlopige maatregelen nemen.
Als familielid of naaste kan de vrederechter u aanstellen, bijvoorbeeld als u in het verzoekschrift als bewindvoerder wordt voorgesteld. Beroepsmatige bewindvoerders zijn meestal advocaten. Vanaf 1 september 2027 moeten professionele bewindvoerders bovendien opgenomen zijn in een nationaal register.
Wilt u bewindvoering aanvragen, bent u het oneens met een bestaande regeling, of wilt u een zorgvolmacht laten opstellen? Op Trustlocal bekijkt u de top 10 advocaten bewindvoering bij u in de buurt, met hun reviews en expertise. U vraagt vrijblijvend meerdere prijsopgaven aan en beslist zelf met wie u verder gaat.
Om u beter en persoonlijker te helpen, analyseren we het websiteverkeer. Hiermee kunnen we content en advertenties personaliseren en functies voor social media bieden. Deze gegevens worden gedeeld met onze partners en zij kunnen dit aanvullen met informatie die u eerder aan hen hebt verstrekt.