Met een zorgvolmacht bepaalt u vandaag zelf wie later uw zaken regelt, als u dat door ziekte of ouderdom niet meer kunt. Zonder zorgvolmacht beslist de vrederechter daarover. Op deze pagina leest u wat een zorgvolmacht is, of u een notaris nodig hebt, wat erin staat, wat het kost, wat de nadelen zijn en wat er in 2027 verandert.
Een zorgvolmacht is een volmacht die u zelf opstelt en die blijft gelden, of pas begint te gelden, wanneer u niet meer in staat bent om zelf beslissingen te nemen. U geeft een of meer vertrouwde personen, de lasthebbers, de bevoegdheid om in uw plaats te handelen.
In de wet heet dit buitengerechtelijke bescherming. Het is het alternatief voor een bewindvoerder die door de vrederechter wordt aangesteld: u kiest zelf wie het doet en wat die persoon mag.
Voor uw goederen gaat het om zaken als het betalen van rekeningen, het innen van huurgelden of het beleggen van inkomsten. Voor uw persoon gaat het om beslissingen over uw persoonlijke situatie, zoals waar u woont. U bepaalt zelf of de volmacht algemeen is of alleen over bepaalde handelingen gaat.
Kunt u uw zaken niet meer zelf behartigen en is er geen zorgvolmacht, dan kan een familielid of een andere betrokkene de vrederechter vragen om een bewindvoerder aan te stellen. De rechter beslist dan wie dat wordt en wat die mag. Hoe dat verloopt, leest u op onze pagina over bewindvoering.
Ook met een zorgvolmacht is een tussenkomst van de rechter niet in alle gevallen uitgesloten. Blijkt de bescherming die de volmacht biedt onvoldoende, dan kan de vrederechter alsnog ingrijpen.
Een zorgvolmacht kan op twee manieren: als onderhandse akte, die u zelf opstelt en ondertekent, of als notariële akte bij de notaris. Welke vorm u nodig hebt, hangt af van wat de lasthebber mag doen.
Een zorgvolmacht zonder notaris is mogelijk zolang de volmacht niet dient om vastgoed te verkopen of te schenken. U stelt ze zelf op, eventueel met een model als vertrekpunt, en laat ze registreren via de griffie van het vredegerecht. Zelf registreren kan niet.
Wilt u dat de lasthebber later ook uw woning of ander vastgoed kan verkopen of schenken, dan is een notariële akte verplicht. Ook in andere gevallen raden notarissen hun tussenkomst sterk aan: de notaris helpt de volmacht volledig en juridisch correct op te stellen en zorgt zelf voor de registratie.
Zonder registratie werkt uw zorgvolmacht niet op het moment dat het ertoe doet. Een zorgvolmacht die niet in het Centraal Register voor Lastgevingen staat, eindigt van rechtswege zodra u wilsonbekwaam wordt. Controleer dus altijd of de registratie echt gebeurd is.
Er bestaan modellen en voorbeelden van een zorgvolmacht, onder meer van ziekenfondsen en notarissen. Die zijn een goed vertrekpunt, maar een zorgvolmacht werkt pas echt als ze op uw situatie is afgestemd. Deze punten horen erin:
Een onderhandse zorgvolmacht stelt u zelf op, dus dan betaalt u in principe alleen de registratie. Bij de notaris geldt een vast tarief. Volgens notaris.be bedraagt dat in 2026 222 euro voor één persoon en 336 euro voor twee personen die samen een zorgvolmacht laten opmaken. De registratie in het Centraal Register kost 19,40 euro per lastgeving, en daar kunnen nog administratieve kosten bijkomen.
Laat u zich bijstaan door een advocaat, bijvoorbeeld omdat uw familiale of vermogenssituatie ingewikkeld is, dan komen daar de erelonen van de advocaat bij.
Een zorgvolmacht geeft u veel zelf in handen, maar er zijn aandachtspunten.
Wat verandert er in 2027? Op 1 september 2027 treedt een wet in werking met strengere regels voor professionele lasthebbers en bewindvoerders. Wie als lasthebber geen familielid is en beroepsmatig optreedt, moet dan opgenomen zijn in een nieuw nationaal register. Hebt u een familielid als lasthebber aangeduid, dan hoeft u niets te doen. Hebt u iemand van buiten de familie gekozen, kijk dan na of uw zorgvolmacht nog aan de nieuwe regels voldoet.
Ja. U kunt uw zorgvolmacht altijd wijzigen of stopzetten, op voorwaarde dat u op dat moment nog zelf uw beslissingen kunt nemen. Laat ook een wijziging of herroeping registreren, zodat het register overeenkomt met wat u wilt.
Ja, u kunt een of meerdere lasthebbers aanduiden. Leg dan wel vast of ze samen moeten beslissen of elk apart mogen handelen, en wat er gebeurt als ze het oneens zijn.
Alleen als u dat uitdrukkelijk in de zorgvolmacht toelaat. Voor het schenken of verkopen van vastgoed is bovendien een notariële zorgvolmacht verplicht. Denkt u aan schenkingen, bijvoorbeeld om uw erfenis te plannen, laat u dan goed adviseren.
Dat bepaalt u zelf. Ze kan meteen ingaan, of pas wanneer u niet meer in staat bent om zelf te beslissen. Voorwaarde is wel dat ze geregistreerd is in het Centraal Register voor Lastgevingen.
Ja. Blijkt de zorgvolmacht onvoldoende om u te beschermen, of loopt het mis met de lasthebber, dan kan de vrederechter alsnog maatregelen nemen, tot en met het aanstellen van een bewindvoerder.
Twijfelt u over wat u in uw zorgvolmacht opneemt, is uw familie- of vermogenssituatie ingewikkeld, of wilt u een bestaande zorgvolmacht laten nakijken voor de nieuwe regels van 2027? Op Trustlocal bekijkt u de top 10 advocaten voor bewindvoering en beschermingsstatuten bij u in de buurt, met hun reviews en expertise. Gaat de volmacht over vastgoed, dan is voor de akte zelf een notaris nodig.
Om u beter en persoonlijker te helpen, analyseren we het websiteverkeer. Hiermee kunnen we content en advertenties personaliseren en functies voor social media bieden. Deze gegevens worden gedeeld met onze partners en zij kunnen dit aanvullen met informatie die u eerder aan hen hebt verstrekt.
