Wie een zaak start, staat voor een eerste grote keuze: als zelfstandige in eigen naam, met een eenmanszaak, of via een vennootschap zoals een BV. Die keuze bepaalt hoe u belast wordt, waarvoor u aansprakelijk bent, hoeveel administratie u hebt en wat het opstarten kost. Op deze pagina zetten we de verschillen op een rij.
Met een eenmanszaak oefent u uw activiteit uit als natuurlijk persoon. Er is geen apart juridisch lichaam: u en uw zaak zijn één. Een vennootschap is een aparte rechtspersoon, met een eigen vermogen, een eigen ondernemingsnummer en eigen verplichtingen. U bent er vennoot en meestal ook bestuurder van.
De meest gekozen vennootschapsvorm voor kleine ondernemers is de besloten vennootschap, de BV. De naamloze vennootschap (NV) is bedoeld voor grotere ondernemingen en vraagt een minimumkapitaal van 61.500 euro.
Bij een eenmanszaak staat uw volledige vermogen borg voor de schulden van uw zaak, dus ook uw spaargeld en uw woning. Voor uw gezinswoning kunt u bij de notaris een verklaring van onbeslagbaarheid laten opmaken. Die beschermt de woning tegen schuldeisers voor beroepsschulden die na de verklaring ontstaan.
Bij een BV is dat anders. De vennootschap staat zelf in voor haar schulden, en uw privévermogen blijft in principe buiten schot.
Beperkte aansprakelijkheid is geen absolute bescherming. Als bestuurder van een BV kunt u toch persoonlijk aansprakelijk gesteld worden, bijvoorbeeld bij een kennelijk grove fout of bij onbetaalde bedrijfsvoorheffing, btw of sociale bijdragen. Gaat de vennootschap binnen drie jaar na de oprichting failliet en was het aanvangsvermogen kennelijk ontoereikend, dan kunnen ook de oprichters aansprakelijk zijn. Een degelijk financieel plan is dus geen formaliteit.
U schrijft zich in bij de Kruispuntbank van Ondernemingen via een erkend ondernemingsloket, sluit aan bij een sociaal verzekeringsfonds en regelt, als dat nodig is, uw btw-inschrijving. Binnen enkele dagen kunt u van start gaan.
Voor een BV hebt u een notaris nodig, die de oprichtingsakte opstelt. U moet ook een financieel plan opmaken, waarin u aantoont dat de vennootschap over voldoende middelen beschikt voor minstens de eerste twee jaar. Een minimumkapitaal is er voor een BV niet meer.
De winst van een eenmanszaak wordt bij uw andere inkomsten opgeteld en belast in de personenbelasting. Die werkt met progressieve schijven: hoe meer u verdient, hoe hoger het tarief op het bovenste deel van uw inkomen.
Een BV betaalt vennootschapsbelasting op haar winst. Die ligt voor hogere winsten lager dan de hoogste tarieven in de personenbelasting. Maar wat u als ondernemer uit de vennootschap haalt, via een bezoldiging of een dividend, wordt opnieuw belast. Het voordeel van een vennootschap zit dus vooral in de winst die u niet meteen privé nodig hebt.
Werkt u als zelfstandige vooral voor één of enkele klanten, dan hoort u vaak over de managementvennootschap. Die vorm heeft eigen voordelen en valkuilen, en de regels erover veranderen.
Een eenmanszaak mag een vereenvoudigde boekhouding voeren zolang de omzet niet hoger ligt dan 500.000 euro exclusief btw. Een BV voert altijd een dubbele boekhouding en legt elk jaar een jaarrekening neer bij de Nationale Bank. Dat maakt een vennootschap administratief zwaarder, en de boekhouder kost meer.
Een eenmanszaak starten kost weinig: u betaalt vooral de inschrijving via het ondernemingsloket. Een BV vraagt de kosten van de notaris, het financieel plan en de publicatie van de akte. Ook de jaarlijkse kosten liggen hoger. Voor de boekhouding van een eenmanszaak in hoofdberoep rekent u op ongeveer 75 tot 180 euro per maand, voor een kleine BV zonder personeel op ongeveer 250 tot 450 euro per maand, telkens exclusief btw.
Er is geen vast omslagpunt. Een vennootschap wordt interessanter naarmate uw winst stijgt, als u een deel van die winst in de zaak kunt laten, als u risico's loopt waarvoor u uw privévermogen wilt afschermen, of als u met meerdere vennoten wilt samenwerken. Veel ondernemers starten als eenmanszaak en stappen later over. Laat die overstap altijd vooraf doorrekenen door een boekhouder.
Ja. U kunt uw eenmanszaak inbrengen in een nieuwe BV. Dat gebeurt bij de notaris en heeft fiscale gevolgen, dus laat het vooraf doorrekenen.
Er is geen wettelijk minimumkapitaal meer voor een BV. U moet de vennootschap wel voldoende aanvangsvermogen geven voor wat u van plan bent, en dat onderbouwen in het financieel plan.
Ja, dat kan. Voor de meeste starters in bijberoep is een eenmanszaak wel eenvoudiger en goedkoper, zeker zolang de inkomsten beperkt blijven.
Wettelijk bent u niet verplicht, maar door de dubbele boekhouding, de jaarrekening en de aangifte vennootschapsbelasting laten de meeste ondernemers het aan een boekhouder over.
Een boekhouder kan voor uw situatie doorrekenen of een eenmanszaak of vennootschap voordeliger is, en helpt u daarna bij de opstart. Op Trustlocal bekijkt u de top 10 boekhouders voor vennootschappen bij u in de buurt, met hun reviews en specialisaties.
Om u beter en persoonlijker te helpen, analyseren we het websiteverkeer. Hiermee kunnen we content en advertenties personaliseren en functies voor social media bieden. Deze gegevens worden gedeeld met onze partners en zij kunnen dit aanvullen met informatie die u eerder aan hen hebt verstrekt.
